geçmek ne demek?

fiil38 anlam6 harfgeç·mek

“Geçmek” Türkçede fiil olarak kullanılan bir kelimedir. Sözlükte 38 anlamı bulunur. En yaygın anlamı şudur: “Bir yerden başka bir yere gitmek”. 6 harf ve 2 heceden (geç-mek) oluşur. Kelimeyle ilgili 5 deyim ve atasözü vardır.

  1. 1

    -e, fiilBir yerden başka bir yere gitmek

    “Elindeki kitabı bırakıp bulundukları odaya geçtim.” — Tarık Buğra
  2. 2

    -den, fiilBir yandan girip diğer yandan çıkmak

    “İplik iğne deliğinden zor geçti.”
  3. 3

    -den, fiilYol, araç veya akarsu bir yerin yakınından veya içinden gitmek

    “Eve giderken sizin sokaktan geçeriz.”
  4. 4

    -den, fiilBir duruma uğramak; konu olmak

    “Dayaktan geçmek. Muayeneden geçmek.”
  5. 5

    -i, fiilOkulda, sınavda başarı göstermek

    “Hatırlıyor musun, sizin evde bana matematik dersi verirdin, sayende sınıfı geçtim, diyor.” — Atilla Keskin
  6. 6

    -de, fiilÖmür yaşamak

  7. 7

    -den, fiilBir şeyi bundan böyle yapma durumunda olmamak

    “Hakkın var. Ne çare ki bizden geçti diye söyleniyor.” — Reşat Nuri Güntekin
  8. 8

    -de, fiilOlmak, vuku bulmak, cereyan etmek

    “Bu odanın içinde geçen aşk anları artık çok uzaklardaydı.” — Attilâ İlhan
  9. 9

    -e, -i, -den, fiilHastalık bulaşmak, sirayet etmek

    “Hastalık bana ondan geçti.”
  10. 10

    -e, -den, fiilHerhangi bir durum, soya çekim yoluyla birinde görünmek

    “Bu titizlik ona babasından geçmiş.”
  11. 11

    -e, -den, fiilBulunduğu yeri veya konumu değiştirmek

  12. 12

    Bir yeri aşmak, öbür yana ulaşmak

    “İstanbul'a geçecek değil, parmağımı kımıldatacak takatim yok.” — Sermet Muhtar Alus
  13. 13

    Yerini bırakıp başka yer almak

  14. 14

    -den, fiilBir konu üzerinde veya bir yerde çalışmış olmak

    “Şimdiki tuluat artistlerinin çoğu oradan geçtiler.” — Sait Faik Abasıyanık
  15. 15

    Etki yapmak; işlemek

    “Soğuk, ciğerime geçti. Başına güneş geçmiş.”
  16. 16

    Görev almak

    “İktidara geçmek.”
  17. 17

    Kalmak, devrolmak

    “Paralar suyunu çekti. Fabrika da olduğu gibi Nihat'a geçti.” — Necip Fazıl Kısakürek
  18. 18

    -i, fiilGeride bırakmak; aşmak

    “Bizim yelkenli vapuru geçecek. Ordu sınırı geçti. Çocuğun boyu babasını geçti.”
  19. 19

    nesnesiz, fiilTükenmek, bitmek; sona ermek

    “Yavaş yavaş bu hırs geçer.” — Falih Rıfkı Atay
  20. 20

    -i, fiilÜstünlük sağlamak

  21. 21

    -i, fiilSöylemeden veya bitirmeden atlamak

    “O meseleyi geçelim. O bahsi geç!”
  22. 22

    -i, fiilZamanı aşmak, geride bırakmak

    “Şehzadebaşı'na geldikleri zaman saat onu geçiyordu.” — Peyami Safa
  23. 23

    -le, fiilZaman tükenmek

    “Bütün günüm seni takip etmekle geçti.” — Yakup Kadri Karaosmanoğlu
  24. 24

    -i, fiilBir müzik parçasını meşk ederek öğrenmek, çalmak veya söylemek

  25. 25

    -i, -den, fiilBirinden meşk etmek

    “Bu şarkıyı kimden geçtiniz.”
  26. 26

    Haberi bir iletişim aracı ile bildirmek

    “Ankara haberlerini gazetesine geçiyormuş.”
  27. 27

    nesnesiz, fiilAteş vb. sönmek

    “Ocak sönmüş, koru bile geçmişti.” — Nabizade Nâzım
  28. 28

    Yazılmak, girmek

    “Tarihe geçmek. Kitaba geçmek.”
  29. 29

    nesnesiz, fiilSürümü olmak, satılmak

  30. 30

    -e, -i, fiilKonuşmada sözü geçmek veya basında yer almak

    “Kısa süren bir hastalıktan sonra göçüp gideceğini hissetmiş hatta ölümünün gazetelere bile geçmemesini istemişti.” — Halide Edip Adıvar
  31. 31

    nesnesiz, fiilKullanımda olmak, tedavülde olmak

    “Bu para artık geçmiyor.”
  32. 32

    nesnesiz, fiilKabul edilemez olmak

    “Senin paran burada geçmez.”
  33. 33

    -den, fiilBırakmak, vazgeçmek

    “Bana yârden geç derler / Seven yârden geçilir mi?” — Halk türküsü
  34. 34

    Bir yere gidip oturmak

  35. 35

    nesnesiz, fiilÇok bekletilmekten çürümeye yüz tutmak

    “Bu karpuz geçmiş.”
  36. 36

    nesnesiz, fiilSıyrılmak, kurtulmak, işin içinden çıkmak

    “Görmedim, dedi, geçti.”
  37. 37

    argo, yardımcı fiil, fiilBazı kelimelerle birleşik fiil yapar

    “lska geçmek. Diskur geçmek.”
  38. 38

    -e, -i, ağızlardan, fiilÇekiştirmek, yermek

    “Beni sana geçmişler / Vallahi ben demedim” — Halk türküsü

Geçmek ile ilgili atasözleri ve deyimler

Geçmek ile kurulan birleşik kelimeler